غزل شماره ۶۶ از غزلیات حافظ؛ بنال بلبل اگر با مَنَت سرِ یاریست …
غزل شماره ۶۶ از غزلیات حافظ را در روزانه بخوانید. غزلیات حافظ دارای معانی عمیق و چندلایه هستند که میتوانند به تفکر و تأمل در مورد زندگی، عشق، عرفان و فلسفه وجودی انسان بپردازند. این عمق معنا باعث میشود که هر بار خواندن این اشعار، تجربهای جدید و متفاوت به همراه داشته باشد. همچنین غزل شماره ۶۷ از غزلیات حافظ؛ یا رب این شمع دلافروز ز کاشانهٔ کیست؟ را در سایت روزانه بخوانید.
غزل شماره ۶۶
بنال بلبل اگر با مَنَت سرِ یاریست
که ما دو عاشق زاریم و کارِ ما زاریست
در آن زمین که نسیمی وزد ز طُرِّهٔ دوست
چه جایِ دم زدنِ نافههای تاتاریست
بیار باده که رنگین کنیم جامهٔ زرق
که مستِ جامِ غروریم و نام هشیاریست
خیالِ زلفِ تو پختن نه کارِ هر خامیست
که زیرِ سلسله رفتن طریقِ عیّاریست
لطیفهایست نهانی که عشق از او خیزد
که نام آن نه لبِ لعل و خطِ زنگاریست
جمالِ شخص، نه چشم است و زلف و عارض و خال
هزار نکته در این کار و بارِ دلداریست
قلندرانِ حقیقت به نیم جو نخرند
قبایِ اطلس آن کس که از هنر عاریست
بر آستان تو مشکل توان رسید آری
عروج بر فلکِ سروری به دشواریست
سحر کرشمهٔ چشمت به خواب میدیدم
زهی مراتب خوابی که بِه ز بیداریست
دلش به ناله میازار و ختم کن حافظ
که رستگاریِ جاوید در کم آزاریست
مطلب مشابه: غزل شماره ۶۵ از غزلیات حافظ؛ خوشتر ز عیش و صحبت و باغ و بهار چیست؟ …
مطلب مشابه: غزل شماره ۶۴ از غزلیات حافظ؛ اگر چه عرض هنر پیشِ یار بیادبیست …
تفسیر این شعر
این شعر از حافظ شیرازی، شاعر بزرگ ایرانی، به مضامین عشق، زیبایی و عرفان پرداخته است. در ادامه، هر بیت را به زبان ساده توضیح میدهم:
1. بنال بلبل اگر با مَنَت سرِ یاریست / که ما دو عاشق زاریم و کارِ ما زاریست
– بلبل (پرندهای که نماد عشق و زیبایی است) اگر در مورد تو (یار) ناله کند، طبیعی است، زیرا ما دو عاشق غمگین هستیم و کار ما فقط ناله و زاری است.
2. در آن زمین که نسیمی وزد ز طُرِّهٔ دوست / چه جایِ دم زدنِ نافههای تاتاریست
– در جایی که نسیم عشق دوست میوزد، دیگر چه نیازی به صحبت درباره زیباییهای دیگر (مانند نافههای تاتاری) وجود دارد.
3. بیار باده که رنگین کنیم جامهٔ زرق / که مستِ جامِ غروریم و نام هشیاریست
– بیا شراب بیاور تا لباس زرق و برق (ظاهر زیبا) را رنگین کنیم، زیرا ما مست شراب غرور هستیم و این حالت به ما هشیاری میدهد.
4. خیالِ زلفِ تو پختن نه کارِ هر خامیست / که زیرِ سلسله رفتن طریقِ عیّاریست
– خیال زلف تو (موهای یار) چیزی نیست که هر کسی بتواند آن را درک کند، زیرا برای رسیدن به آن باید راههای پیچیدهای را طی کرد.
5. لطیفهایست نهانی که عشق از او خیزد / که نام آن نه لبِ لعل و خطِ زنگاریست
– عشق یک لطیفه پنهانی است که از عمق وجود انسان ناشی میشود و فقط به زیباییهای ظاهری (مانند لبهای سرخ یا خطهای زیبا) محدود نمیشود.
6. جمالِ شخص، نه چشم است و زلف و عارض و خال / هزار نکته در این کار و بارِ دلداریست
– زیبایی یک فرد فقط در چشمانش یا موهایش یا صورتش نیست؛ بلکه هزاران نکته دیگر در عشق و دلدادگی وجود دارد.
7. قلندرانِ حقیقت به نیم جو نخرند / قبایِ اطلس آن کس که از هنر عاریست
– عارفان واقعی (قلندران) به کمترین چیزها (نیم جو) قناعت میکنند و کسی که از هنر و معرفت بیبهره است، نمیتواند لباس زیبا (قبای اطلس) بپوشد.
8. بر آستان تو مشکل توان رسید آری / عروج بر فلکِ سروری به دشواریست
– رسیدن به آستان تو (یار) کار آسانی نیست، زیرا صعود به مقام عالی (سروری) بسیار دشوار است.
9. سحر کرشمهٔ چشمت به خواب میدیدم / زهی مراتب خوابی که بِه ز بیداریست
– در سحرگاه، زیبایی چشمانت را در خواب میدیدم؛ چه خواب زیبایی که از بیداری بهتر است.
10. دلش به ناله میازار و ختم کن حافظ / که رستگاریِ جاوید در کم آزاریست
▪ دل کسی را با ناله آزرده نکن و ای حافظ، بدان که رستگاری واقعی در کم آزار دادن دیگران است.
این شعر با استفاده از زبان زیبا و مجازی حافظ، به عمق احساسات عاشقانه و جستجوی حقیقت اشاره دارد.
مطلب مشابه: غزل شماره ۶۳ از غزلیات حافظ؛ رویِ تو کس ندید و هزارت رقیب هست …
مطلب مشابه: غزل شماره ۶۲ از غزلیات حافظ؛ مرحبا ای پیکِ مشتاقان بده پیغامِ دوست …
