چگونه MRP می تواند به کسب و کار کمک کند؟
صاحبان کسبوکارها برای بهینهسازی فرایند تولید و کاهش خسارات همواره در دورانهای مختلف، از ابزارهای مختلفی استفاده کردهاند. یکی از این ابزارها در عصر تکنولوژی حاضر، ابزار برنامهریزی MRP نام دارد. اما چگونه میتواند به کسبوکار کمک کند؟ در اصل، این ابزار با سازوکار مشخصی که دارد، میتواند ابعاد مختلف فرآیندهای تولید را به شکلی هماهنگ پیش ببرد. به همین علت، داشتن اطلاعات کافی درباره این ابزار مهم برای هر تولیدکننده و صاحب کسبوکاری حائز اهمیت است.

mrp چیست و چگونه کار میکند؟
قبل از هرچیز باید بفهمیم منظور از mrp چیست؟ برنامهریزی mrp کوتاه شده (Material Requirements Planning) به معنی برنامهریزی مواد مورد نیاز تولید، اصطلاحی رایج در صنعت تولید است، اما دقیقا چه معنی میدهد؟ به طور خلاصه، برنامهریزی مواد یک سیستم برنامهریزی تولید و مدیریت موجودی است که برای مدیریت فرآیندهای تجارت تولید طراحی شده است. هدف نهایی آن، حفظ میزان موجودی مناسب است تا اطمینان حاصل شود که مواد لازم به موقع در دسترس باشند.
کسبوکارهای بزرگ برای مدیریت عملیات شرکت از سیستم دیگری به نام سیستم ERP استفاده میکنند. اما سیستم erp چیست ؟ این برنامهریزی برای مدیریت عملیات منابع سازمانی مورد استفاده قرار میگیرد. انتخاب سیستم مناسب، به هدف نهایی شرکت بستگی دارد. اما میتوان از هر دو سیستم برنامهریزی به صورت همزمان برای افزایش بهرهوری شرکت هم استفاده کرد.
اهداف اصلی سیستم برنامهریزی مواد عبارتند از:
- حفظ کمترین سطح موجودی ممکن برای جلوگیری از تولید بیش از حد نیاز بازار
- اطمینان از تامین مواد برای تولید محصولات و فروش آنها
- ایجاد برنامههایی برای فعالیتهای تولید فعالیتهای خرید و تحویل مواد اولیه
فاکتورهای موردنیاز برای اجرای برنامهریزی MRP
برای اجرای برنامهریزی مواد، باید سه عامل زیر حضور داشته باشند:
- همه محصولات و مواد باید در انبار و آماده تولید باشند. بدون وجود محصولات و مواد مناسب، نمیتوان به تقاضاهای تولید پاسخ داد که منجر به تاخیر در تولید و نارضایتی مشتری میشود.
- سطوح موجودی باید به طور مداوم کنترل شوند تا اطمینان حاصل شود که سطح موجودی مواد پایین باقی میماند. این بدین معنی است که شرکتها باید بتوانند محصولات را به اندازه تولید کنند بنابراین نباید تولیدات آنها از انتظارات فروش، کمتر یا بیشتر شود. در این حالت، چگونه mrp میتواند به کسبوکار کمک کند؟ شرکتها با کمک این ابزار روند عرضه و تقاضا، پیگیری و سطح موجودی را کنترل میکنند و هزینههای اضافی را کاهش میدهند.
- تمام جوانب فرآیند تولید باید از پیش برنامهریزی شده و توسط مدیریت تایید شوند. نقشهبرداری فرآیند تولید و برنامهریزی زمان تولید برای هر محصول و همچنین زمان حملونقل آنها، باید برنامهریزی شود.
چه کسانی میتوانند از MRP استفاده کنند؟
برای پاسخ به این سوال که چگونه mrp میتواند به کسبوکار کمک کند؟ باید ابتدا بفهمیم که چه کسانی میتوانند از آن استفاده کنند. درواقع برنامهریزی مواد، برای شرکتهای تولیدی که از خطوط تولید یا قطعات متعدد برای ساخت محصولات خود استفاده میکنند، مفید است. بسیاری از شرکتها از نرمافزار mrp برای ردیابی و سازماندهی موجودیهای خود استفاده میکنند. همچنین برای اطمینان از اینکه محصولات و قطعات مورد نیاز در هنگام سفارش در دسترس باشند.
هنگامی که برنامهریزی مواد اولیه به درستی پیادهسازی و حفظ شود، سودآوری را افزایش و از طرف دیگر، خسارات نقدی و زمان تحویل را هم کاهش میدهد. علاوهبر این، mrp به بهبود بهرهوری کمک میکند و شرکتها را قادر میسازد در تلاشهای مدیریت موجودی خود، پیشگام باشند.
سیستم mrp چه ورودیهایی دارد؟
به منظور حداکثر سودآوری، شرکتها نیاز دارند تعادل مناسبی بین موجودی و تقاضای محصول ایجاد کنند. بدون تعادل صحیح، شرکتها متحمل هزینههای غیرضروری خواهند شد. همچنین، شرکتها باید اطمینان حاصل کنند که مواد در زمان مناسب، سفارش داده میشوند تا از تاخیر در تولید و عدم رعایت مهلتها جلوگیری به عمل آید. برنامهریزی مواد به شرکتهای تولیدی کمک میکند برنامه تولید را طراحی کنند و تشخیص دهند که مواد برای کدام محصولات باید سفارش داده شوند.
در پاسخ به این سوال که چگونه mrp میتواند به کسبوکار کمک کند؟ باید به نکتهای مهم اشاره کرد. هر چند برنامهریزی مواد میتواند به صورت دستی انجام شود، اما سیستمهای mrp باعث صرفهجویی قابلتوجه در زمان و هزینه میشوند. نرمافزار mrp فرآیند برنامهریزی را سادهتر میکند، مدیریت موجودی را تسهیل میکند و اطمینان مییابد که محصولات در زمان مقرر تحویل داده میشوند. یک سیستم mrp شامل ورودیهای زیر است:
برنامهریزی اصلی تولید
اصلیترین ورودی سیستم mrp به برنامهریزی اصلی تولید مربوط میشود. این برنامه، همه جنبههای شرکت را از استخدام تا تولید، موجودی و سایر موارد برنامهریزی میکند. برنامه اصلی تولید، اطلاعاتی را که برای برنامهریزی و توسعه کنترل تمامی جنبههای فرآیند تولید لازم هستند، به مدیریت بالادست ارائه میدهد. بدین ترتیب که تمامی پیشبینیها و برنامهریزیهای تجاری را با عملیات دقیق ترکیب میکند و به مدیریت نگرش دقیقی از سفارشات و فرآیندهای کنونی گزارش میکند.
لیست مواد
برای اینکه بفهمیم چگونه mrp میتواند به کسبوکار کمک کند؟ باید ورودی دیگر آن را هم بشناسیم که با نام لیست مواد یا (Bill of Materials) شناخته میشود. این لیست شامل اطلاعات لازم درباره موجودی مواد در انبار و همچنین مجموعه قطعات مورد نیاز برای تولید هر محصول نهایی است. شماره قطعه، توضیحات، تعداد قطعات به ازای هر مجموعه، زمان موردنیاز برای تولید هر آیتم و تعداد آیتمهای نهایی باید در لیست مواد درج شوند.
وضعیت موجودی
سیستم mrp در این ورودی، همه وضعیتهای مربوط به موجودیهای مختلف شرکت را مورد بررسی قرار میدهد. بنابراین صاحب شرکت با این سیستم میتواند بفهمد که در حال حاضر، چه اقلامی در انبار موجود هستند یا در آینده چه اقلامی قرار است به انبار اضافه شوند. این گزینه به انجام یک برنامهریزی دقیق و تصمیمگیریهای به موقع و مشکلگشا کمک شایانی میکند. البته ذکر این نکته لازم است که وضعیت موجودی باید همیشه بهروز و دقیق نگهداری شود.

جمعبندی
در دنیای پیشرفته امروز، هر شرکت و صاحب کسبوکاری باید از سیستمهای برنامهریزی مدرن بهره بگیرد. نرمافزار mrp یک سیستم برنامهریزی است که میتواند وضعیت منابع و مواد موجود و موردنیاز را مدیریت کند. این نرمافزار میتواند به تولیدکنندگان کمک کند که تعادل بین عرضه و تقاضا را مدیریت کنند و همچنین تجزیه و تحلیل جامعی از وضعیت موجودی یک شرکت ارائه دهند.
Msys ارائهدهنده نرم افزار SAP ERP در ایران است که خود شامل سیستمهای مختلفی از جمله mrp است. پیشنهاد میکنیم با متخصصین Msys تماس بگیرید و از مشاورههای حرفهای برای مدیریت کسبوکار خود با استفاده از نرمافزارهای سازمانی بهرهمند شوید.










